Czym się różni rejestr zabytków od ewidencji zabytków

Planując inwestycję hotelową, należy zweryfikować, czy dana nieruchomość nie podlega ochronie zabytków albo ochronie konserwatorskiej. W przypadku, gdy jest ona wpisana do rejestru zabytków bądź ewidencji zabytków, przyszły właściciel bądź najemca musi liczyć się z ograniczeniami, w szczególności w zakresie ewentualnych prac budowlanych.

Podstawowym aktem prawnym regulującym, co stanowi przedmiot ochrony zabytków oraz opieki nad nimi, jaki jest zakres tej ochrony i opieki, a także jakie są formy ochrony zabytków – jest ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. z 2014 r. poz. 1446 z późniejszymi zmianami).

Co to jest zabytek

Artykuł 3 pkt 1 ustawy definiuje, co należy rozumieć przez zabytek. Jest nim nieruchomość lub rzecz ruchoma, ich części lub zespoły, będące dziełem człowieka lub związane z jego działalnością i stanowiące świadectwo minionej epoki bądź zdarzenia, których zachowanie leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Warto wskazać, że uznanie wartości historycznej w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy nie sprowadza się do „dawności”. Pojęcie świadectwa minionej epoki bądź zdarzenia dotyczyć może bowiem także obiektów, które w nie są obiektami z czasów odległych. Taka ocena dotyczy w szczególności obiektów techniki, ze względu na znaczny rozwój i zmienność w tej dziedzinie (Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z 1 października 2014 r., sygn. akt II SA/Gd 397/14). Ochronie i opiece podlegają obiekty bez względu na ich stan zachowania, co oznacza, że zły stan techniczny budynku nie może być podstawą do zakwestionowania jego zabytkowych walorów i odstąpienia od wpisu do rejestru zabytków. Opieka nad zabytkiem sprawowana jest przez jego właściciela lub posiadacza i polega w szczególności na zapewnieniu warunków:

1) naukowego badania i dokumentowania zabytku;
2) prowadzenia prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy nim;
3) zabezpieczenia i utrzymania zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie;
4) korzystania z zabytku w sposób zapewniający trwałe zachowanie jego wartości.

Powyższe obowiązki właściciela zabytku lub jego posiadacza obciążają właścicieli zabytków z mocy prawa. Zachowanie polegające na „utrzymywaniu” zabytku zgodnie z przepisami ustawy można sprowadzić do przestrzegania w szczególności tych przepisów, które nakładają na właściciela obowiązek realizacji działań wynikających z definicji opieki nad zabytkami, a zatem zabezpieczenia i utrzymania zabytku oraz jego otoczenia w jak najlepszym stanie i korzystania z zabytku w sposób zapewniający trwałe zachowanie jego wartości. Dodatkowo z ustawy wynika obowiązek podporządkowania się działaniom organów ochrony zabytków.

Wpis nieruchomości do rejestru zabytków

Jedną z form ochrony jest wpis do rejestru zabytków. Ustawa dodatkowo wskazuje także na takie formy ochrony zabytków jak m.in.: wpis na Listę Skarbów Dziedzictwa, uznanie za pomnik historii, utworzenie parku kulturowego, ustalenia ochrony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, decyzji o warunkach zabudowy czy decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Rejestr dla zabytków znajdujących się na terenie województwa prowadzi wojewódzki konserwator zabytków w formie odrębnych ksiąg dla zabytków nieruchomych, ruchomych i archeologicznych. Do rejestru zabytków wpisuje się zabytek nieruchomy na podstawie decyzji wydanej przez wojewódzkiego konserwatora zabytków z urzędu bądź na wniosek właściciela zabytku nieruchomego lub użytkownika wieczystego gruntu, na którym znajduje się zabytek nieruchomy. Żądanie wpisania obiektu do rejestru zabytków mają prawo zgłosić również stowarzyszenia i organizacje społeczne, których jednym z zadań statutowych jest ochrona dziedzictwa kulturowego. Decyzja wojewódzkiego konserwatora zabytków powinna spełniać warunki określone art. 107 § 1 i 2 kodeksu postępowania administracyjnego. Przed wydaniem decyzji organ prowadzi postępowanie, w trakcie którego weryfikuje dokumentację dotyczącą danej nieruchomości, gromadzi materiały na jej temat, badania, opinie itp. Organ ma obowiązek zawiadomić wszystkie strony postępowania o wszczęciu sprawy, a każda ze stron ma prawo uczestniczyć na każdym etapie sprawy. Wydana decyzja podlega zaskarżeniu (stronie przysługuje odwołanie do organu drugiej instancji). W trybie określonym powyżej do rejestru może być również wpisane otoczenie zabytku, a także jego nazwa geograficzna, historyczna lub tradycyjna. Wpisanie zabytku nieruchomego do rejestru ujawnia się w księdze wieczystej danej nieruchomości na wniosek wojewódzkiego konserwatora zabytków. Decyzja o wpisie zabytku nieruchomego do rejestru na wniosek wojewódzkiego konserwatora zabytków stanowi podstawę wpisu w katastrze nieruchomości. Na wniosek wojewódzkiego konserwatora zabytków informację o wpisie zabytku nieruchomego do rejestru ogłasza się w wojewódzkim dzienniku urz [...]

Udostępniono 30% tekstu, dostęp do pełnej treści artykułu tylko dla prenumeratorów.

Strefa prenumeratora

Wszyscy prenumeratorzy miesięcznika w ramach prenumeraty otrzymują login i hasło umożliwiające korzystanie z pełnych zasobów portalu (w tym archiwum).

Prenumerata HOTELARZA to:
  • Pewność, że otrzymasz wszystkie wydania miesięcznika prosto na biurko
  • Dostęp do pełnych zasobów portalu www.e-hotelarz.pl
  • (w tym archiwum dostępne wyłącznie dla prenumeratorów)
  • Specjalne rabaty na szkolenia organizowane w ramach Akademii Hotelarza
  • Rabat uzależniony od długości trwania prenumeraty
  • Wszystkie dodatkowe raporty tylko dla prenumeratorów
Prenumeratę możesz zamówić:
  • Telefonicznie w naszym Biurze Obsługi Klienta pod nr 22 333 88 26
  • Korzystając z formularza zamówienia prenumeraty zamieszczonego TUTAJ
Jeśli jesteś prenumeratorem a nie znasz swoich danych dostępu do artykułów Hotelarza napisz skontaktuj się z nami, bok@pws-promedia.pl



Autor: Joanna Borczyk

Komentarze

  • Spółka Polskie Wydawnictwa Specjalistyczne ProMedia Sp. z o.o., nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii zamieszczanych przez użytkowników portalu.
  • Spółka zastrzega sobie prawo do usuwania komentarzy naruszających prawo.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *